Prehistorik çağlardan sonra Boyalının bilinen en eski sakinleri Gas'lardır. Bilinen tarihi Hititler ile başlar, Frigya, Lidya Krallıkları ile Pers hakimiyetiyle yerel krallıklar olarak devam eder. Pontus ve Bizans hakimiyeti ile devam eden egemenlik Anadolu'nun Türkleşmesine kadar devam eder. Bu dönemlerde bölge; savaşçı yapısı ve iyi at yetiştirmesi ile bilinir.

Paphlagonia adı verilen Kastamonu, Sinop, Çankırı, Bolu ve Zonguldak illerini kapsayan bölge 1105 yılında Danişmendliler zamanında Türk hakimiyetine geçmiştir. Uzun süre bölgede Beylikler hakim olmuştur, beyliklerin en önemlisi olan Candaroğulları Beyliği 1460 yılında Osmanlı yönetimine geçmiştir.

Beylikler döneminde Kastamonu merkezli bir ilim ve kültür merkezi olma özelliği de kazanan bölgede ulaşım güçlüğü nedeniyle ticaret at,deve ve katırlarla sağlanmaktaydı.

Anadolu'daki en eski yerleşim bölgelerinden biri olan Boyalının'ın tarihi kaynaklarda adı ilk defa M.Ö. 1134 yılında geçmekte bu duruma göre de yaklaşık 3000 yıllık bir yerleşim geçmişine sahip bulunmaktadır